JİT, tam zamanında üretim anlamına gelen “Just-in-Time” İngilizce tabirinin baş harfleri ile bilinir. “Yalın Üretim” olarak da anılır. Yalın üretim müşteri ihtiyaçları doğrultusunda malzeme veya bilgiyi dönüştüren veya şekillendiren ve katma değer yaratan faaliyetlerdir. Yatırım ve üretim maliyetlerinin en aza düşürülmesi için stokların ve parçaların mümkün olan en az miktarda stoklanması ve bu şekilde üretim hattına iletilmesi anlamına gelmektedir. JİT, müşterinin istediği, ihtiyaç duyulan ürünü, en az miktarda malzeme, ekipman, işgücü ve alan kullanarak, ihtiyaç duyulan zamanda, ihtiyaç duyulan miktar kadar üretmek tekniğidir.40 Bir başka ifade İle JİT, akış şeklinde üretim yapılmasının sağlanması, tam zaman uygulamasının yerleştirilmesi, üretim temposunun talep hızına eşitlenmesi, çeken üretim sisteminin kurulması gibi prensipler üzerine kuruludur.
Kavram olarak, “minimum stok” kavramı çok sık olarak “sıfır stok” kavramı ile karıştırılmaktadır. Genelde yalın üretim felsefesini uygulayan işletmelerin stoklarında üretim için ihtiyaç duyulan malzemelerin bulunmadığı kanısı yaygındır. Oysa işletmeler üretim süreçlerini aksa-mamak, daha değişik bir tabirle stok yokluğu maliyeti ile karşılaşmamak için çok az miktarda da olsa stok yapmak zorundadırlar. İşletmeler üretim süreçlerinin aksamaması için ya üretim planlarında öngörülen miktarların temini ve tedarikinde karşılaşabileceği sorunları dikkate alarak, stoklu çalışırlar ya da modern çözümler uygulayarak stoklarını minimize ederler. Stoklu çalışmanın kendine has sorunları* vardır.
Yalsn üretimi başarıyla uygulayan şirketler, envanter miktarları, yeni mamule geçiş süreleri, satın alma maliyetleri büyük oranlarda düşürmüşler ve kaliteyi önemli ölçüde artırmışlardır. Bu tür işletmeler, rakipleri aynı uygulamaları pratiğe dökemedikleri sürece rekabet üstünlüğü sağlarlar. Yalın üretimi ilk uygulayan ve halen uygulamada en çok başarı gösteren firmaları olan Japon firmaları doğal olarak rakiplerine göre avantaj sağlamışlardır. Japonların kendine has kültür, gelenek ve çalışma hayatına göre düzenlenmiş olan Japon yalın üretim teknikleri, birçok değişik kültürlere başarı ile uygulanmıştır. JIT’in temel amacı doğru parça ya da yan mamulün doğru yerde doğru zamanda ve doğru miktarda olmasını sağlamaktır. Çok kısaca özetlemek gerekirse, yalın üretim veya JIT, faaliyetlerin ihtiyaç duyulduğu ya da talep edildiği anda gerçekleştirilmesi temeline dayanan bir felsefe olarak ifade edilebilir.
Related posts:
- Stok Kontrol Kavramı Bir mal veya hizmetin üretimi için oluşturulmuş bir sistemde, üretim...
- Malzeme, Envanter ve Stok Kontrol Yönetimi Stokların kontrol edilmesinin lojistikçiler için öneminden bir önceki bölümde bahsetmiştik....
Related posts brought to you by Yet Another Related Posts Plugin.