JİT, tam zamanında üretim anlamına gelen “Just-in-Time” İngilizce tabirinin baş harfleri ile bilinir. “Yalın Üretim” olarak da anılır. Yalın üretim müşteri ihtiyaçları doğrultusunda malzeme veya bilgiyi dönüştüren veya şekillendiren ve katma değer yaratan faaliyetlerdir. Yatırım ve üretim maliyetlerinin en aza düşürülmesi için stokların ve parçaların mümkün olan en az miktarda stoklanması ve bu şekilde üretim [...]
Bakım Planına Göre Stok Miktar Hesaplama Yöntemi
Günümüzde gelinen noktada, bakım planları, artık tasarım aşamasında ele alındığından, bakım ve onarım için kullanılacak malzemelerin stok miktarları kullanılacağı malzeme üretilmeden önce belirlenmektedir. Örneğin bir helikopter motorunun kaç saat uçuş ömrü olduğu ve bu ömrünü doldururken kaçıncı uçuş saatinde hangi parçaların değişeceği tespit edilerek üreticiler tarafından bakım sorumlularına bildirilebilmektedir. Burada klasik anlayıştan farklı olarak parçaların [...]
Klasik Stok Miktar Hesaplama Yöntemi
Klasik stok miktar hesaplama yöntemi, bilinen en eski stok miktar tespit yöntemlerinden biridir. Sistemde stok miktarları, malzemenin kullanılacağı ana malzeme miktarının belirlenen katsayılarla çarpılması esasına dayanır.
Bu yöntemin en güzel örneklerinden birisi; 1950′li yıllarda, ABD ordusunun ihtiyaçları göz önüne alınarak, elde bulundurulması gereken malzeme miktarının belirlenmesi için oluşturulan sistemdir. ABD ordusu tarafından geliştirilen bu sistem, daha [...]
Malzeme, Envanter ve Stok Kontrol Yönetimi
Stokların kontrol edilmesinin lojistikçiler için öneminden bir önceki bölümde bahsetmiştik. Mevcut stokların daha etkin yönetilmesi adına uygulanan usuller, farklı sektörlerde “Malzeme Yönetimi”, “Envanter Yönetimi” ve “Stok Kontrol Yönetimi” olarak değişik biçimlerde ad-landırılabilmektedir. Lojistiğin bu bölümü, daha ziyade işletme kaynaklı akademisyenler tarafından çok detaylı biçimde çalışılmış ve birçok istatiksel somut neticeler elde edilmiştir. Bilişim sektörünün stok [...]
Stok Kontrol Kavramı
Bir mal veya hizmetin üretimi için oluşturulmuş bir sistemde, üretim sürecine dolaylı veya dolaysız olarak katılan bütün fiziksel varlıklar ve ürün “stok” olarak tanımlanır. Bir başka ifade ile tedarik veya üretim yoluyla elde edilen, kullanılmadan veya müşteriye arz edilmeden önce az veya çok belirli bir süre bekletilen mal miktarıdır. Piyasa ekonomisinin dikte ettiği günümüzün rekabet [...]
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM MODERN LOJİSTİK UYGULAMALARI
Kapitalizmin mutlak zaferini ilan etmesi, ulusal sınırların ekonomik açıdan ortadan kalkması ve kıyasıya bir rekabetin hâkim olduğu bir piyasada var olmaya çalışan işletmelerin lojistik ihtiyaçları ile okyanusları aşarak konuşlandıkları kışlalardan çok uzak mesafelerde deniz aşırı askeri müdahalelere imza atan orduların lojistik gereksinimlerini karşılamak basit yaklaşımlarla mümkün değildir.
Ticari sektördeki pratik uygulamalarda ekonomik var olma savaşının doğal [...]
Sektörde Faaliyet Gösteren Firma ve Kurulu,şiar
Türkiye’de özellikle son 25 yılda ekonomik gelişmelere paralel olarak taşımacılık sektörü de önemli atılım gerçekleştirmiş, taşımacılık hizmeti sunan firma sayısı artmıştır. Günümüzde Türkiye’deki taşımacılık ve lojistik firmalarının sayısı kesin olarak bilinmemekle birlikte yaklaşık 1500 adet olduğu tahmin edilmektedir. Bu firmalar içerisinde gerçek anlamda lojistik hizmeti sunan firma sayısı oldukça azdır. Bu firmalar daha çok teslimat, [...]
Türkiye’de Kargo Taşımacılığının Tarihsel Gelişimi
Türkiye’de bugünkü anlamıyla kargo taşımacılık sektörünün ortaya çıkışı 1980′li yılların başına rastlamakla birlikte ulaşım ve haberleşme anlamında sektörün geçmişi, Osmanlı İmparatorluğunun son dönemlerine kadar uzanmaktadır. Osmanlı’nın son dönemlerinde başlayan çağdaşlaşma hareketleriyle birlikte 1840 yılında ilk posta nizamnamesi yürürlüğe konmuş ve ilk defa bu tarihte İstanbul-Edirne, Üsküdar-Kartal ve Üsküdar-İznik posta hatları düzenli şekilde faaliyete geçirilmiştir. Daha [...]
Türkiye’de Kargo Taşımacılık Sektörü
Türkiye’de 2000 yılı itibanyla yaklaşık 140 bin kişinin istihdam edildiği, 7000′e yakın firmanın faaliyette bulunduğu, bir milyona yakın ticari aracın kullanıldığı, 7 milyar YTL civarında katma değerin yaratıldığı ve GSMH içerisinde yaklaşık % 15′lik bir paya sahip olan taşımacılık sektörünün en önemli alt sektörlerinden birini de kargo taşımacılığı oluşturmaktadır. Dünyanın gelişmiş ülkelerinde 1900′lü yılların başında [...]
Örnekleme Süreci
Araştırmanın ana kütlesini Erzurum ili merkezinde yaşayan kargo hizmeti alıcıları oluşturmaktadır. İl merkezinde 13 farklı yerli ve yabancı firma kargo taşımacılık hizmeti sunmaktadır. Bu firmaların müşteri sayılarının belirlenememesi nedeniyle ana kütle rakamsal olarak tespit edilememiştir. Dolayısıyla araştırmanın örnek büyüklüğü, ana kütleye ait oranların belirlenemediği durumlarda yaygın olarak kullanılan şu örnekleme formülü yardımı ile hesaplanmıştır (Kurtuluş, [...]